Çağlayan Adliyesi İş Mahkemeleri: Bağlı İlçeler ve Başvuru Yolu

Çağlayan Adliyesi iş mahkemeleri nerede ve resmî adı nedir?

Çağlayan Adliyesi iş mahkemeleri, Şişli'deki İstanbul Adalet Sarayı'nda görev yapar ve resmî adları İstanbul İş Mahkemeleri'dir. Adliyenin resmî adresi Çağlayan Meydanı, Şişli Merkez Mahallesi, Abide-i Hürriyet Caddesi No: 223'tür. “Çağlayan Adliyesi” bir halk adıdır. Karar ve tebligatlarda “İstanbul 12. İş Mahkemesi” örneğindeki gibi İstanbul adı ve mahkeme numarası yer alır.

Bugünkü yapı 2011'de oluştu. Adliyenin resmî sitesine göre İstanbul Adliyesi ve ek binaları ile Beyoğlu, Şişli, Fatih, Sarıyer ve Eyüp adliyeleri 25 Temmuz ile 22 Ağustos 2011 arasında İstanbul Adalet Sarayı'na taşınmış ve İstanbul Adliyesi adı altında birleşmiştir. Bu nedenle eski tarihli sözleşmelerde ya da dosyalarda geçen “Şişli İş Mahkemesi”, “Beyoğlu İş Mahkemesi” gibi adlar bugün yoktur.

Adliyenin resmî sitesi ve 2025 yılı faaliyet raporu, adliyede 54 iş mahkemesi bulunduğunu belirtir. Aynı raporda hukuk mahkemeleri ön bürosu, hukuk mahkemeleri tevzi bürosu ve arabuluculuk birimi de adliyenin birimleri arasında sayılır. İstanbul'daki bütün adliyelerin karşılaştırmalı listesi İstanbul iş mahkemeleri sayfasındadır.

Çağlayan Adliyesi hangi ilçelerin iş davalarına bakar?

İstanbul Adliyesi'nin yargı çevresinde yedi ilçe vardır. Bunlar Bayrampaşa, Beşiktaş, Beyoğlu, Fatih, Kağıthane, Sarıyer ve Şişli'dir. Bu liste, Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) 6 Ağustos 2025 tarihli ve 1081 sayılı kararıyla belirlenmiş, karar 12 Ağustos 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. Yargı çevresi, bir adliyenin hangi ilçelerdeki uyuşmazlıklara baktığını gösteren coğrafi alandır.

Tablodaki ilçe sayfaları, o ilçedeki işyerlerine özgü uyuşmazlıkları ayrıntılı anlatır. Bu sayfa ise adliyenin kendisini, yani yerini, yetkisini, başvuru birimlerini ve dava açma yolunu konu alır.

Eyüpsultan neden artık Çağlayan Adliyesi'ne bağlı değil?

Eyüpsultan, HSK kararıyla 1 Eylül 2025'ten itibaren İstanbul Adliyesi'nin yargı çevresinden çıkarılmış ve Gaziosmanpaşa Adliyesi'ne bağlanmıştır. Kararda gerekçe olarak ilçenin coğrafi durumu, ulaşım imkânları ve iş yoğunluğu gösterilir. Aynı kararla Gaziosmanpaşa Adliyesi'nin yargı çevresi Gaziosmanpaşa, Arnavutköy, Eyüpsultan ve Sultangazi olarak yeniden belirlenmiştir.

Bu değişikliğin iş davaları bakımından iki sonucu vardır.

• İşin Eyüpsultan'da yapıldığı yeni bir uyuşmazlıkta, işin yapıldığı yer mahkemesi artık Çağlayan'da değildir. Ayrıntı Eyüpsultan iş hukuku avukatı sayfasında yer alır.
• İşverenin yerleşim yeri Çağlayan'a bağlı yedi ilçeden birindeyse, davalının yerleşim yeri nedeniyle İstanbul Adliyesi yine seçilebilir.

Değişiklikten önce açılmış dosyaların hangi mahkemede sürdüğü, dosyanın UYAP kaydından görülür. Eski bir bordroda, sözleşmede ya da internet kaynağında “Eyüp, Çağlayan'a bağlıdır” bilgisi geçiyorsa bu bilgi günceliğini yitirmiştir.

Hangi iş uyuşmazlığında İstanbul İş Mahkemeleri yetkilidir?

İstanbul İş Mahkemeleri, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri ya da işin veya işlemin yapıldığı yer bu yedi ilçeden birindeyse yetkilidir (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu md. 6). Seçim davacıya aittir. Davalı birden fazlaysa bunlardan birinin yerleşim yeri de yeterlidir. Bu kurallara aykırı yetki sözleşmeleri geçersizdir.

Aşağıdaki varsayımsal durumlar, kuralın Çağlayan bakımından nasıl işlediğini gösterir.

1. Maslak'ta çalışan, merkezi Ataşehir'de olan şirketin çalışanı için iş Sarıyer'de yapıldığından İstanbul Adliyesi yetkilidir. Çalışan dilerse şirket merkezinin bağlı olduğu İstanbul Anadolu Adliyesi'ni seçebilir.
2. Merkezi Mecidiyeköy'de olan şirketin Esenyurt deposunda çalışan işçi için işverenin yerleşim yeri Şişli'de olduğundan Çağlayan seçilebilir. İşin yapıldığı yer bakımından ise Büyükçekmece Adliyesi de yetkilidir.
3. Fatih'teki otelde, alt işveren aracılığıyla çalışan temizlik görevlisinin işi Fatih'te yapılır. Asıl işveren ile alt işveren birlikte dava edilirse her birinin yerleşim yeri mahkemesi de seçenekler arasına girer.
4. Bayrampaşa'daki atölyede iş kazası geçiren, başka ilçede oturan işçinin tazminat davası kazanın olduğu yer nedeniyle Çağlayan'da açılabilir. İş kazasında işçinin kendi yerleşim yerindeki mahkeme de yetkilidir.

İşçinin oturduğu ilçe, iş kazası dışındaki davalarda tek başına yetki sağlamaz. Görev bakımından ise iş mahkemeleri yalnız 4857 sayılı İş Kanunu'na tabi işçilerin değil, Basın İş Kanunu'na, Deniz İş Kanunu'na ve Türk Borçlar Kanunu'ndaki hizmet sözleşmesi hükümlerine tabi çalışanların davalarına da bakar (md. 5).

Arabuluculuk başvurusu Çağlayan'da nereye yapılır?

Başvuru, İstanbul Adliyesi'ndeki İstanbul Arabuluculuk Bürosu'na yapılır. Arabuluculuk Daire Başkanlığı'nın büro listesi, büroyu adliye binasının C1 Blok eksi ikinci katında gösterir. Büro, karşı tarafın yerleşim yeri ya da işin yapıldığı yer Çağlayan'a bağlı yedi ilçeden birindeyse yetkilidir (7036 sayılı Kanun md. 3).

Başvuruda şu bilgiler verilir:

• Başvuranın kimlik ve iletişim bilgileri.
• Karşı tarafın, yani işverenin ya da işçinin, bilinen adres ve iletişim bilgileri.
• Kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma, yıllık izin ücreti, işe iade gibi talep konuları.

Daire Başkanlığı'nın açıklamasına göre büroya başvuru için ücret alınmaz. Taraflar listedeki bir arabulucu üzerinde anlaşırsa o kişi görevlendirilir, anlaşamazlarsa arabulucuyu büro listeden belirler. Arabulucu süreci görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hallerde en çok bir hafta uzatılabilir.

Karşı taraf, büronun yetkisine en geç ilk toplantıda belgeleriyle itiraz edebilir. İtirazı sulh hukuk mahkemesi dosya üzerinden kesin olarak karara bağlar. İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davalarında arabuluculuk dava şartı değildir ve bu davalar doğrudan açılır. Sürecin bütün aşamaları iş hukukunda arabuluculuk sayfasında anlatılır.

İstanbul İş Mahkemeleri'nde dava nasıl açılır ve dosya nasıl izlenir?

Dava, arabuluculuk son tutanağı eklenmiş dilekçeyle adliyedeki hukuk mahkemeleri tevzi bürosu üzerinden ya da elektronik ortamda UYAP aracılığıyla açılır. Son tutanağın aslı ya da arabulucunun onayladığı örneği dilekçeye eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir. Eksiklik giderilmezse dava usulden reddedilir (7036 sayılı Kanun md. 3).

Elektronik yolun kapsamı, aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi kullanılan giriş yöntemine göre değişir.

Tablodaki ayrım UYAP Vatandaş Portal'ın sık sorulan sorular bölümüne dayanır. İş mahkemelerinde basit yargılama usulü uygulanır ve taraflar delillerini dilekçeleriyle birlikte bildirir (md. 7). Bu nedenle bordroların, yazışmaların ve tanık bilgilerinin dava açılmadan önce derlenmesi gerekir. Dava aşamaları ve avukatın bu süreçteki işi iş mahkemesi avukatı sayfasında yer alır.

Plaza, finans ve medya işyerlerinde hangi uyuşmazlıklar öne çıkar?

Levent, Maslak, Mecidiyeköy ve Kağıthane'deki ofis işyerlerinde uyuşmazlıklar çoğunlukla feshin geçerliliği, fazla çalışma ve sözleşme hükümleri üzerinde toplanır. Bu işyerlerinin büyük bölümü 30 ve üzeri işçi çalıştırdığı için iş güvencesi hükümleri uygulanır.

• İşe iade için en az altı aylık kıdemi olan işçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurur. Performans ya da yeniden yapılanma gerekçeli fesihlerde ispat yükü işverendedir. Şartlar işe iade davası sayfasında anlatılır.
• Sözleşmeye yazılan “fazla çalışma ücrete dahildir” biçimindeki ücrete dahil fazla çalışma kaydı, yargı uygulamasında yılda 270 saatle sınırlı kabul edilir. Bu sınırı aşan çalışma için fazla mesai alacağı talep edilebilir.
• Rekabet yasağı yazılı olarak kurulmalı ve yer, zaman ve iş türü bakımından sınırlanmalıdır. Süre özel durumlar dışında iki yılı aşamaz (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md. 444 ve 445).
• Psikolojik taciz niteliğindeki sistematik baskı iddiaları, işçinin kişiliğinin korunmasına ilişkin hükme dayanır. İspat ve talepler mobbing davası sayfasında ele alınır.

Yayın kuruluşlarında çalışan gazeteciler Basın İş Kanunu'na tabidir. Aynı işyerindeki teknik ve idari personel ise çoğunlukla İş Kanunu kapsamındadır. İki grubun hakları farklı kanunlara dayanır, ancak her ikisinin davası da İstanbul İş Mahkemeleri'nde görülür.

Turizm, çarşı ve sanayi sitelerinde hangi talepler görülür?

Fatih ve Beyoğlu'ndaki otel ve restoranlarda, Laleli ile Kapalıçarşı'daki ticaret işyerlerinde ve Bayrampaşa'daki sanayi sitelerinde talepler çalışma süresi, sigorta kaydı ve iş kazası etrafında toplanır.

Otel ve restoranlarda gece çalışması sıkça gündeme gelir. İşçilerin gece çalışması kural olarak yedi buçuk saati geçemez. Turizm işlerinde bu sürenin üzerinde çalışma ancak işçinin yazılı onayıyla yaptırılabilir (4857 sayılı İş Kanunu md. 69). Turizm sektöründe çalışma süresi dört aya kadar denkleştirilebilir (md. 63). Denkleştirme, yoğun haftalardaki fazla sürenin sonraki haftalarda daha az çalışılarak dengelenmesidir. Yazılı onay ya da denkleştirme kaydı yoksa, haftalık 45 saati aşan süre fazla çalışmadır.

Çarşı ve toptancı işyerlerinde iki konu öne çıkar. Birincisi sigorta kaydıdır. Hiç bildirilmeyen ya da eksik bildirilen çalışma için hizmet tespiti istenebilir. Bu davada arabuluculuk şartı aranmaz ve dava Sosyal Güvenlik Kurumu'na resen ihbar edilir. İkincisi kanunun kapsamıdır. Esnaf ve Sanatkârlar Kanunu'ndaki tanıma uyan ve üç kişinin çalıştığı işyerlerinde İş Kanunu uygulanmaz (md. 4). Bu çalışanların hakları Türk Borçlar Kanunu'na göre belirlenir, davaları yine iş mahkemesinde görülür.

Sanayi sitelerindeki yaralanmalarda işveren kazayı Sosyal Güvenlik Kurumu'na en geç üç iş günü içinde bildirir. Tazminat davasında zamanaşımı kural olarak on yıldır. Diğer alacaklardaki süreler iş davalarında zamanaşımı süreleri yazısında toplu olarak verilmiştir.

İşveren İstanbul İş Mahkemeleri'nde hangi davaların tarafı olur?

İşveren çoğunlukla davalıdır, ancak iş ilişkisinden doğan kendi alacakları için davacı da olabilir. İstanbul Adliyesi'nin yargı çevresinde şirket merkezleri yoğun olduğundan, işçinin başka bir ilçede ya da ilde çalıştığı dosyalar da davalının yerleşim yeri nedeniyle Çağlayan'a gelir. Bu durum, merkezi Şişli, Beşiktaş ya da Sarıyer'de bulunan ve ülke geneline yayılmış şubeleri olan şirketler için önemlidir, çünkü şubede çalışan işçi davasını şubenin bulunduğu yerde açabileceği gibi İstanbul'da da açabilir.

İşverenin davacı olduğu tipik uyuşmazlıklar şunlardır:

• Bildirim süresine uymadan ayrılan işçiden ihbar tazminatı istenmesi. Bildirim süreleri kıdeme göre iki ile sekiz hafta arasındadır (4857 sayılı Kanun md. 17).
• Geçerli bir rekabet yasağı sözleşmesine aykırılık nedeniyle ceza koşulu ya da zarar talebi.
• İşçinin başlattığı icra takibine karşı açılan menfi tespit davası ya da ödenen paranın geri istenmesi.

Bu davalarda da arabulucuya başvurmak dava şartıdır. 7036 sayılı Kanun md. 3, işçi ya da işveren alacağına ilişkin itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarını açıkça kapsama alır. İşverenin açtığı davada yetki, davalı işçinin yerleşim yerine ya da işin yapıldığı yere göre belirlenir. Şirket merkezinin Çağlayan'a bağlı bir ilçede olması, işverene burada dava açma hakkını tek başına vermez.

İlk arabuluculuk toplantısına geçerli mazereti olmadan katılmayan taraf, davada haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur ve lehine vekâlet ücretinin yalnız yarısına hükmedilir. Çok sayıda şubesi olan işverenlerde davetin doğru birime ulaşması ve toplantıya yetkili bir temsilcinin gönderilmesi bu nedenle takip edilmelidir.

İstanbul İş Mahkemeleri'nde yargılama ve kanun yolu nasıl ilerler?

Yargılama, basit yargılama usulüne göre dilekçelerin verilmesi, ön inceleme, delillerin toplanması ve karar aşamalarından oluşur. Mahkeme, tanıkları dinler, işyeri kayıtlarını getirtir ve hesaplama gerektiren taleplerde bilirkişi raporu alır. Taleplerin her biri için ispat yükü ve deliller ayrı ayrı değerlendirilir (7036 sayılı Kanun md. 7).

Aşamalar ve dayanakları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Kanun yoluna başvuru süresi, kararın taraflara tebliğinden itibaren işlemeye başlar (md. 7). İstinaf incelemesini bölge adliye mahkemesi yapar. İşe iade davalarında bölge adliye mahkemesinin kararı kesindir. Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren on iş günü içinde işçinin işe başlamak için işverene başvurması gerekir.

Alacağın tamamı dava açılırken belirlenemiyorsa kısmi dava açılır ve yargılama sırasında talep artırılır (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 109). Belirsiz alacak davası 7589 sayılı Kanun'la 31 Temmuz 2026'da kaldırıldı, ancak bu tarihten önce açılmış davalar eski hükme göre görülmeye devam eder. Çağlayan'da derdest olan eski tarihli bir dosyada bu ayrım, talebin nasıl artırılacağını belirler.

Duruşma günü, salon ve ara kararlar dosyanın UYAP kaydında görünür. Adliye büyük olduğundan, duruşma davetiyesinde yazılı blok ve salon bilgisinin duruşmadan önce kontrol edilmesi, tanıkların da aynı bilgiyle bilgilendirilmesi yerinde olur.

Çağlayan'a başvurmadan önce hangi bilgi ve belgeler hazırlanır?

Başvurudan önce yetkiyi ve talebi belirleyen bilgiler netleştirilir. Aşağıdaki sıra, hem büroya hem mahkemeye yapılacak başvuruda eksik evrak nedeniyle yaşanan gecikmeyi azaltır.

1. İşin fiilen yapıldığı işyerinin açık adresi, ilçesi ve bu ilçenin yedi ilçeden biri olup olmadığı.
2. İşveren şirketin ticaret sicilindeki merkez adresi ve unvanı ile alt işveren varsa onun bilgileri.
3. Fesih bildirimi ve tebliğ tarihi. İşe iade talebinde bir aylık süre bu tarihten başlar.
4. İş sözleşmesi, son bordrolar, banka hesap dökümü ve SGK hizmet dökümü.
5. Fazla çalışma için giriş-çıkış kayıtları, yazışmalar ve tanık olabilecek çalışma arkadaşlarının adları.
6. Talep edilecek tutarların yaklaşık hesabı. Kıdem için kıdem tazminatı hesaplama aracı ön fikir verir.

İşveren tarafında hazırlık farklıdır ve fesih gerekçesini destekleyen belgeler, işçinin savunması, ödeme dekontları ve yıllık izin kayıtları derlenir. Toplantıya işvereni, yazılı belgeyle yetkilendirdiği bir çalışanı da temsil edebilir.

İstanbul'da faaliyet gösteren Lexim Hukuk Bürosu, İstanbul Adliyesi'nin yargı çevresindeki işçi ve işverenlere arabuluculuk görüşmesi, dava dilekçesi ve duruşma takibi konularında hizmet verir. Görüşme talebi iletişim sayfasından iletilebilir.