İhbar Süresi Hesaplama

İhbar süresi hesaplama formülü nedir?

İhbar süresi hesaplama, işçinin çalışma süresinin dört kademeden hangisine girdiğinin bulunması ve o kademenin hafta sayısının fesih bildirim tarihine eklenmesiyle yapılır. İhbar süresi (bildirim süresi), belirsiz süreli iş sözleşmesini sona erdirmek isteyen tarafın bunu karşı tarafa bildirmesi ile sözleşmenin sona ermesi arasında geçmesi gereken süredir (4857 sayılı İş Kanunu md. 17). Bu sayfadaki araç hesabı dört adımda yapar.

1. Çalışma süresi, işe giriş tarihi ile fesih bildirim tarihi arasındaki süre olarak bulunur.
2. Bildirim süresi için çalışma süresi altı ay, on sekiz ay ve üç yıl eşikleriyle karşılaştırılır. Sonuç 2, 4, 6 ya da 8 haftadır.
3. Sona erme tarihi, bildirim tarihine hafta sayısının yedi katı kadar gün eklenerek bulunur.
4. İş arama izni için hafta sayısı, haftada altı iş günü ve günde iki saat ile çarpılır.

Hafta sayıları ve günde iki saatlik alt sınır kanundan gelir. Çalışma süresinin bildirim tarihine göre ölçülmesi, sona erme tarihinin takvim günüyle bulunması ve haftada altı iş günü kabulü ise kanunda yazmaz, bunlar aracın varsayımlarıdır. Araç tazminat tutarı hesaplamaz. Bildirim süresine uyulmadığında gündeme gelen tutar için ihbar tazminatı hesaplama aracı kullanılır.

İhbar süresi hesaplama aracı hangi bilgilerle çalışır?

Araç, işe giriş tarihi ve fesih bildirim tarihi olmak üzere iki bilgiyle çalışır.

Kanun süreyi “bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlayarak” işletir (md. 17). Araca bu nedenle bildirimin hazırlandığı gün değil, karşı tarafa yapıldığı gün girilir. Eşikler takvim ayıyla ölçülür. İşe giriş tarihine 6, 18 ve 36 ay eklenir ve bildirim tarihi bu üç tarihle karşılaştırılır.

Sonuç ekranında bildirim süresi (hafta ve gün olarak), çalışma süresi (yıl, ay ve gün olarak), sözleşmenin sona ereceği tarih ve iş arama izninin en az kaç saat olduğu yer alır.

İhbar süresi kaç hafta ve kaç gündür?

İhbar süresi, işçinin çalışma süresine göre iki, dört, altı ya da sekiz haftadır (md. 17). Kademeler kanundan gelir, tablodaki gün ve saat sütunları ise aracın hesabını gösterir.

Kanun kademeleri “kadar” ve “fazla” sözcükleriyle ayırır, ancak çalışma süresinin tam eşik gününe denk gelmesi halinde hangi kademenin uygulanacağını ayrıca belirtmez. Araç sınırdaki günleri şu varsayımla okur:

• Tam altı ayını dolduran işçi için 4 hafta,
• Tam on sekiz ayını dolduran işçi için 6 hafta,
• Tam üç yılını dolduran işçi için 6 hafta, çünkü 8 haftalık süre üç yılın aşılmasıyla başlar.

Bu okuma bir varsayımdır. Çalışma süresi eşik gününe çok yakınsa sonucun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Süreler asgaridir ve sözleşmelerle artırılabilir (md. 17). Bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat öder. Bu tazminatın şartları ihbar tazminatı sayfasında anlatılmıştır.

Bildirim süresinde iş arama izni kaç saattir ve nasıl kullanılır?

İş arama izni günde iki saatten az olamaz. İşveren bu izni bildirim süreleri içinde, iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan vermek zorundadır (md. 27). Yeni iş arama izni, bildirim süresi işleyen işçinin başka bir iş bulabilmesi için tanınan ücretli izindir. Kanundaki kurallar şöyledir:

• İşçi isterse iş arama izni saatlerini birleştirerek toplu kullanabilir.
• Toplu kullanmak isteyen işçi, izni işten ayrılacağı günden önceki günlere rastlatır ve durumu işverene bildirir.
• İzin verilmez ya da eksik kullandırılırsa, o sürenin ücreti işçiye ödenir.
• İşçi izin sırasında çalıştırılırsa, izin ücretine ek olarak çalıştırılan sürenin ücreti yüzde yüz zamlı ödenir.

Araç toplam izni, hafta sayısını altı iş günü ve iki saatle çarparak bulur. Örneğin 2 haftalık sürede izin 2 × 6 × 2 = 24 saattir. Haftada altı iş günü kabulü kanunda yazmaz, bir varsayımdır. Sonuç ekranındaki “en az” kaydı günde iki saatlik kanuni alt sınırı ifade eder. İş günü sayısı farklı olan işyerlerinde toplam değişebilir.

Sözleşmenin işveren tarafından feshedilmesi halinde bildirim süresi ve iş arama izni, yıllık ücretli izin süreleriyle iç içe giremez (md. 59).

Örnek ihbar süresi hesabı nasıl yapılır?

Örnek hesap, çalışma süresinin bulunması, kademenin belirlenmesi ve hafta sayısının bildirim tarihine eklenmesiyle yapılır. Aşağıdaki dört örnek varsayımsaldır ve hepsinde fesih bildirim tarihi 2 Kasım 2026 kabul edilmiştir.

Birinci örnekte işçi altı ayını doldurmadığı için süre 2 haftadır ve 2 Kasım 2026 tarihine 14 gün eklenir. İkinci örnekte işçi bildirim gününde tam on sekiz ayını doldurmuştur ve araç bu sınır gününü 6 haftalık kademede sayar. Üçüncü örnekte çalışma süresi bir buçuk yıl ile üç yıl arasındadır. Dördüncü örnekte üç yıl aşıldığı için süre 8 haftadır ve iş arama izni 8 × 6 × 2 = 96 saat olarak bulunur.

İhbar süresi hangi durumlarda uygulanmaz?

İhbar süresi, haklı nedenle derhal fesihte, belirli süreli iş sözleşmesinde ve deneme süresi içindeki fesihte aranmaz. Bildirim süresi, belirsiz süreli sözleşmenin bildirimli feshine özgüdür (md. 17). Durumlar tabloda ayrı ayrı gösterilmiştir.

İşveren, bildirim süresine ait ücreti peşin vermek suretiyle sözleşmeyi feshedebilir (md. 17). Bu durumda sözleşme sürenin dolması beklenmeden sona erer ve araçtaki sona erme tarihi uygulanmaz.

Haklı nedenin bulunup bulunmadığı ayrı bir değerlendirmedir. Koşullar haklı nedenle fesih sayfasında anlatılmıştır. Deneme süresi en çok iki aydır ve toplu iş sözleşmesiyle dört aya kadar uzatılabilir (md. 15). Ayrıntılar deneme süresinde işten çıkarma yazısındadır.

İş güvencesi kapsamı dışındaki işçinin sözleşmesi fesih hakkı kötüye kullanılarak sona erdirilmişse, bildirim süresinin üç katı tutarında tazminat gündeme gelir (md. 17). Bu kalem için kötü niyet tazminatı hesaplama aracı ayrıdır.

Araç hangi durumları kapsamaz?

Araç yalnız iki tarih üzerinden kanundaki asgari bildirim süresini ve buna bağlı tarihleri hesaplar, feshin türünü ve geçerliliğini değerlendirmez. Sonucun dışında kalan başlıca durumlar şunlardır:

1. Sözleşmeyle artırılmış süreler dikkate alınmaz. İş sözleşmesinde ya da toplu iş sözleşmesinde daha uzun bir bildirim süresi kararlaştırılmışsa da araç yalnız kanuni asgari süreyi verir.
2. Aralıklı çalışmada araç tek ve kesintisiz bir çalışma dönemi varsayar, aynı işverende aralıklarla geçen dönemleri birleştirmez.
3. Bildirim süresine uyulmadığında ödenecek ihbar tazminatının tutarı bu araçta hesaplanmaz.
4. Haklı fesih ve belirli süreli sözleşme gibi bildirim süresinin aranmadığı haller sorgulanmaz, araç her girişte bir süre üretir.
5. Bildirim süresi içinde geçen rapor ve izin günlerinin süreye etkisini araç hesaba katmaz.
6. Bildirim tarihinin belirlenmesi araçta yapılmaz. Bildirimin karşı tarafa hangi gün yapıldığı tartışmalıysa araç bunu çözmez, girilen tarihi esas alır.
7. Sona erme gününün niteliği dikkate alınmaz. Sona erme tarihi takvim günüyle bulunur ve günün hafta sonuna ya da tatile rastlaması hesabı etkilemez.

Sonuç bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Fesihte doğabilecek diğer kalemler işten çıkarılan işçinin hakları yazısında, terimlerin kısa tanımları iş hukuku sözlüğü sayfasındadır.

İhbar süresi hesabından sonra hangi adımlar atılır?

Hesaptan sonraki ilk adım, fesih bildiriminin tarihinin belgelenmesidir, çünkü süre bildirimin karşı tarafa yapıldığı günden işler. İşçi açısından sıra şöyledir:

1. Bildirim belgelenir. Fesih bildiriminin yazılı örneği ve bildirimin yapıldığı tarihi gösteren belge saklanır.
2. Sözleşme kontrol edilir. İş sözleşmesinde ya da toplu iş sözleşmesinde daha uzun bir bildirim süresi bulunup bulunmadığına bakılır.
3. İş arama izni planlanır. İznin günlük mü toplu mu kullanılacağı belirlenir ve toplu kullanım işverene bildirilir (md. 27).
4. Ödemeler izlenir. Bildirim süresi kullandırılmamışsa ya da iş arama izni verilmemişse, bu sürelerin ücreti yazılı olarak talep edilebilir. Yöntem işçi ihtarnamesi nasıl çekilir yazısındadır.
5. Arabulucuya başvurulur. Ödenmeyen alacak için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu md. 3). Süreç iş hukukunda arabuluculuk sayfasındadır.
6. Zamanaşımı izlenir. İhbar tazminatında zamanaşımı süresi beş yıldır (4857 sayılı İş Kanunu Ek md. 3).

İstifa eden işçi de bildirim süresine uymakla yükümlüdür. Süreye uymadan ayrılan işçiden işveren, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat talep edebilir (md. 17).

İşveren açısından hesap, fesih bildiriminin hangi tarihte yapılması gerektiğini ve sözleşmenin hangi gün sona ereceğini planlamaya yarar. Bildirimin yazılı yapılması, iş arama izninin kullandırıldığının kayda geçirilmesi ve bildirim süresinin yıllık izinle iç içe geçirilmemesi, sonradan doğabilecek uyuşmazlıkta ispatı kolaylaştırır. Süre kullandırılmayacaksa bildirim süresine ait ücret peşin ödenir. İşveren tarafındaki yükümlülükler işveren avukatı sayfasında anlatılmıştır.